Kruja w Albanii – historyczne miasto Skanderbega i górska świątynia Sari Salltiku

Kruja przyciąga zabytkowym zamkiem, brukowanymi uliczkami, tradycyjnym bazarem i widokami na rozległe równiny oraz szczyty Gór Skanderbega. Warto jednak spojrzeć na nią również z innej perspektywy i wybrać się wyżej, na górę, gdzie znajduje się Temple of Sari Salltiku – miejsce pielgrzymkowe związane z tradycją bektaszycką.

Zamek w Kruji

Najważniejszym zabytkiem miasta jest oczywiście Zamek w Kruji i to on góruje nad okolicą. Miejsce wiąże się z postacią Gjergja Kastriotiego, znanego jako Skanderbeg. W XV wieku dowodził on albańskim oporem przeciwko Imperium Osmańskiemu, a twierdza w Kruji stała się wówczas jednym z najważniejszych punktów obrony.

Parking

Miejsc parkingowych w okolicy jest sporo. Polecamy jednak te, które są nieco dalej od zamku. Nie chodzi o to, że są one tańsze, bo ceny są podobne. Czym bliżej zamku podjedziecie, tym większy tłok i konieczność manewrowania w wąskich uliczkach. My zatrzymujemy się mniej więcej w tym miejscu. Mały placyk, na którym z racji wczesnej godziny jest jeszcze pusto: 41.5086019N, 19.7946647E.

Zwiedzanie: bilety, godziny otwarcia

Wstęp na dziedziniec zamku oraz punkty widokowe jest bezpłatny i tu możecie spacerować do woli. A teren jest naprawdę spory i obejmuje także klimatyczne kawiarenki. Widoki zarówno na góry, jak i położone poniżej miasto są zachwycające. Biletowane jest natomiast wejście do Muzeum Skanderbega i Muzeum Etnograficznego. Oba miejsca są otwarte codziennie w godzinach 09.00-18.00.

Na szczególną uwagę podczas zwiedzania zasługuje wieża, ponieważ jest to jeden z nielicznych elementów twierdzy, który zachował pierwotną formę. Była ona kluczowym punktem obronnym zamku, z którego rozpościerał się widok na całą okolicę. Dziś z obawy przed zawaleniem wzmocniona jest drewnianą konstrukcją. Właśnie ona przykuje Wasz wzrok, ponieważ góruje nad okolicą.

Stary bazar w Kruji

To najbardziej klimatyczna uliczka miasta, mieniąca się tysiącem barw. My nie jesteśmy zwolennikami takich miejsc i zakupu różnych bibelotów, ograniczając się raczej do magnesów i biżuterii. Zawsze jednak staramy się chłonąć klimat i specyfikę danego miejsca oraz sprawdzić, jakie cudeńka można nabyć. W większości są to bowiem lokalne wyroby, którym daleko do tandety czy chińszczyzny.

Warto przejść bazarem bez pośpiechu, zajrzeć do niewielkich sklepików i przyjrzeć się detalom. Drewniane fasady, kolorowe tkaniny i nierówne kamienie pod stopami tworzą atmosferę, która odróżnia Kruję od bardziej nowoczesnych albańskich miast.

Świątynia Sari Salltiku

Znajduje się ona poza Krują. Do sanktuarium można dotrzeć krętą drogą asfaltową (około 7 km z Kruji) lub trudniejszym, pieszym szlakiem górskim (zajmuje to około 2,5–3 godziny). Droga dojazdowa jest kręta, stroma, ale niezwykle widokowa. Warto wybrać się na wzgórze choćby dla samych widoków na trasie i tych, które roztaczają się ze szczytu. Dość szybko osiąga się wysokość, ale pokonanie trasy mierzącej około 7 km zajmuje około pół godziny. Już samo wydostanie się z centrum Kruji w sezonie jest dość sporym wyzwaniem, bo miejsce należy do popularnym. Głównym celem o dziwo jest nie zamek, ale stary bazar.

Świątynia Sari Salltiku to ważne miejsce religijne i historyczne w Albanii, położone na górze Mali i Krujës (szczyt Kruja), na wysokości około 1176 m n.p.m. Znajduje się ona w jaskini i należała do zakonu Bektaszytów (sufickiego odłamu islamu). Miejsce jest poświęcone Sari Salltikowi, legendarnemu derwiszowi z XIII/XIV wieku, który miał krzewić mistycyzm i islam w regionie Bałkanów. Według lokalnych podań jaskinia była również miejscem niezwykłych wydarzeń, a jej wnętrze od dawna przyciągało pielgrzymów. Znajduje się w niej źródło wody uznawanej za świętą.

Zapewne świątynię będziecie zwiedzać jako atrakcję turystyczną, ale warto ubrać się skromnie i zachować ciszę, ponieważ jest to wciąż aktywne, czczone miejsce. Przekonaliśmy się o tym, widząc modlących się ludzi. Wstęp jest tutaj bezpłatny, a świątynia (tak nam się wydaje) otwarta całą dobę. Tuż w jego pobliżu znajduje się mały stragan z pamiątkami. To jednak skromne małe stoisko, bo miejsce zachwyca ciszą i w zasadzie brakiem ludzi.

Jest jeszcze coś, w miejscu tarasu widokowego znajduje się prywatny dom, gdzie za niewielką opłatą można się napić kawy. Jest tylko taka parzona turecka, a chatka zachwyca prostotą i skromnością.

Szczyt Mali i Krujes

Jeśli zależy Wam przy okazji wizyty w świątyni zrobić zdjęcie z tabliczka szczytową, to możecie być rozczarowani. Tabliczki nie ma, a szczyt znajduje się na terenie bazy wojskowej. Widoki wynagradzają jednak tę drobną niedogodność. Ze szczytu doskonale prezentuje się Kruja oraz Góry Skanderbega. My w zasadzie dla widoków tutaj przybyliśmy, a dopiero później odkryliśmy, że na szczycie skrywa się perełka w postaci świątyni.

Świątynia Sari Salltiku i szczyt Mali i Krujes to jedna z tych miejsc w Albanii, które znajdują się poza głównymi atrakcjami. Większość turystów kończy swoją wyprawę w Kruji, podczas gdy o Sari Salltiku przewodniki turystyczne jeszcze niewiele piszą.

Praktyczne informacje:

• Na zamek, bazar i muzea warto zarezerwować przynajmniej pół dnia. Jeśli chcecie także odwiedzić sanktuarium Sari Salltiku najlepiej zaplanować troszkę więcej czasu.
• Dziedziniec i punkty widokowe na zamku oraz świątynia są bezpłatne.
• W okolicy zamku jest dużo parkingów, ale w sezonie miejsce jest popularne i robi się tłumnie.
• Na bazarze lepiej mieć gotówkę. W Albanii o nią opierają się wszelkie transakcje i najlepiej płacić lekami, ponieważ przelicznik euro jest niekorzystny.